Hayırseverlik ve Yaşlı Bakımı: İstanbul’daki Gayrimüslim Cemaat Hastaneleri

Yazar: 
Burak Şahin
Program Bilgisi: 
Boğaziçi Üniversitesi Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Enstitüsü
Mezuniyet Yılı: 
2009
Tez Danışmanı: 
Ayşe Buğra
Özet: 
Hayırseverlik ve Yaşlı Bakımı: İstanbul’daki Gayrimüslim Cemaat Hastaneleri
Açıklama: 

Bu tez İstanbul'daki Gayrimüslim cemaat hastanelerinin, onları bugün diğer özel hastanelerden ayıran sosyal işlevlerini ve özelliklerini incelemektedir. Tez, Balıklı Rum Hastanesi, Surp Pirgiç Ermeni Hastanesi, Balat Or-Ahayim Musevi Hastanesi ve Surp Agop Hastanesi'ni ele alarak Gayrimüslim cemaat hastanelerinin öne çıkan işlevlerinin hayır işleri çerçevesindeki yaşlı bakımı olduğunu iddia eder. Hastanelerin sosyal rollerinin analizi, adı geçen hastanelerdeki hayır işlerinin incelenmesi yoluyla sosyal yardımı işaret eden bir kavramsal çerçevenin içine oturtulmuştur.
Temel olarak derinlemesine mülakatlara ve hastane vakıflarının yayınlarına dayanan çalışma, adı geçen hastanelerin ondokuzuncu yüzyıl Osmanlı İmparatorluğu'ndaki sosyal rollerini millet sistemi bağlamında detaylandırır. Cumhuriyet döneminde hastanelerin statüsündeki değişimi hayırseverlik açısından gösterdikten sonra, tez İstanbul'daki Gayrimüslim cemaat hastanelerinde günümüzde sağlanan hayır işleri bağlamındaki yaşlı bakımına odaklanır. Ulaşılan sonuç bu hastanelerin fakir yaşlılara ücretsiz bakım sağladıklarıdır. Her cemaatin varlıklı mensupları tarafından desteklenen yaşlı bakımı, her yaşlıya açık olmasına rağmen, cemaat mensubu yaşlılara öncelik tanınmaktadır. Ek olarak, cemaat mensubu yaşlıların yaşlı bakımı almaya karar vermelerinde, bu hastanelerde desteklenen cemaatsel bağların etkili olduğu görülmüştür.